(89) سوره فجر این سوره در مکه نازل شده و دارای 30 آیه است
اشاره
تاریخ شروع 3\رمضان المبارک\1407
ص: 437
محتوی و فضیلت سوره“فجر”
این سوره همانند بسیاری دیگر از سوره هایی که در مکه نازل شده دارای آیاتی کوتاه، تکان دهنده، پر طنین، و توأم به انذارهای فراوان است.
در بخش اول این سوره به سوگندهای متعددی برخورد می کنیم که در نوع خود بیسابقه است، و این قسمها مقدمه ای است برای تهدید جباران به عذاب الهی.
در بخش دیگری از این سوره اشاره ای به بعضی از اقوام طغیانگر پیشین مانند قوم عاد و ثمود و فرعون و انتقام شدید خداوند از آنان کرده است، تا قدرتهای دیگر حساب خود را برسند.
در سومین بخش این سوره به تناسب بخشهای گذشته اشاره مختصری به امتحان و آزمایش انسان دارد، و کوتاهی او را که در اعمال خیر به باد انتقاد می گیرد.
در آخرین بخش این سوره به سراغ مساله معاد و سرنوشت مجرمان و کافران، و همچنین پاداش عظیم مؤمنانی که صاحب نفوس مطمئنه هستند می رود.
در فضیلت تلاوت این سوره، در حدیثی از پیغمبر اکرم ص می خوانیم:
من قرأها فی لیال عشر غفر اللّٰه له و من قرأها سائر الایام کانت له نورا یوم القیامه: “کسی که آن را در شبهای دهگانه (ده شب اول ذی الحجه) بخواند خداوند گناهان او را می بخشد، و کسی که در سایر ایام بخواند نور و روشنایی خواهد بود برای روز قیامتش” (1) .
(1)
و در حدیثی از امام صادق ع می خوانیم: “سوره فجر را در هر نماز واجب و مستحبّ بخوانید که سوره حسین بن علی ع است، هر کس آن را بخواند با حسین بن علی ع در قیامت در درجه او از بهشت خواهد بود” (2) .
(2)
ص: 438
1- 1 و 2) “مجمع البیان”جلد 10 صفحه 481.
2-
معرفی این سوره به عنوان“سوره حسین بن علی” ع ممکن است به خاطر این باشد که مصداق روشن“نفس مطمئنه”که در آخرین آیات این سوره مخاطب واقع شده حسین بن علی ع است، همانگونه که در حدیثی از امام صادق ع ذیل همین آیات آمده است.
و یا به خاطر اینکه لیالی عشر (شبهای دهگانه) یکی از تفسیرهایش شبهای دهگانه آغاز محرم است که رابطه خاصی با حسین بن علی ع دارد.
و به هر حال اینهمه پاداش و فضیلت از آن کسانی است که تلاوت آن را مقدمه ای برای اصلاح خویش و خودسازی قرار دهند.
***
ص: 439
سوره فجر