(52) سوره طور این سوره در مکه نازل شده و دارای 49 آیه است
اشاره
ص: 405
ص: 406
محتوای سوره طور
این سوره نیز از سوره هایی است که سنگینی بحثهای آن روی مساله معاد و سرنوشت نیکان و پاکان از یک سو، و بدان و مجرمان در آن روز عظیم از سوی دیگر است، هر چند مطالب دیگری در زمینه های مختلف عقیدتی نیز در آن دیده می شود.
روی هم رفته می توان محتوای این سوره را به شش بخش تقسیم کرد.
1-آیات نخستین سوره که با سوگندهای پی در پی شروع می شود بحث از عذاب الهی و نشانه های قیامت و آتش دوزخ و کیفر کافران می کند (آیه 1 تا آیه 16) .
2-بخش دیگری از این سوره نعمتهای بهشتی و مواهب الهی را در قیامت که در انتظار پرهیزگاران است مشروحا برمی شمرد، و یکی را پس از دیگری مورد توجه قرار می دهد، و در حقیقت به غالب نعمتهای بهشتی در این بخش از سوره اشاره شده است (از آیه 17 تا 28) .
3-در بخش دیگری از این سوره از نبوت پیامبر ص سخن می گوید، و اتهاماتی را که دشمنان برای او ذکر می کردند برمی شمرد، و به طور فشرده به آن پاسخ می دهد (از آیه 29 تا 34) .
4-در بخش چهارمین سخن از توحید است، و با استدلالی روشن این مساله را تعقیب می کند (از آیه 35 تا 43) .
5-در بخش دیگر سوره باز به مساله معاد و پاره ای از مشخصات روز قیامت بازمی گردد (از آیه 44 تا 47) .
6-سرانجام در آخرین بخش سوره که دو آیه بیشتر نیست با دستوراتی
ص: 407
به پیامبر گرامی اسلام ص در زمینه صبر و استقامت و تسبیح و حمد پروردگار و وعده حمایت او از سوی خداوند بحث های گذشته را پایان می بخشد، و به این ترتیب یک مجموعه منسجم گیرای منطقی و عاطفی را تشکیل می دهد که قلوب شنوندگان را مسخر خود می سازد.
ضمنا نامگذاری این سوره به“طور”به تناسب نخستین آیه آن است.
***
فضیلت تلاوت این سوره
در حدیثی آمده که پیامبر ص فرمود: من قرأ سوره الطور کان حقا علی اللّٰه ان یؤمنه من عذابه و ان ینعمه فی جنته: هر کس سوره طور را بخواند بر خدا است که او را از عذابش ایمن سازد، و او را در بهشتش متنعم دارد 1. در حدیث دیگری از امام باقر ع می خوانیم: “ من قرء سوره الطور جمع اللّٰه له خیر الدنیا و الآخره: “کسی که سوره طور را تلاوت کند خداوند، خیر دنیا و آخرت را برای او جمع می کند” 2. روشن است که اینهمه اجر و پاداش عظیم در دنیا و آخرت از آن کسانی است که این”تلاوت“را وسیله ای برای”تفکر“، و آن را نیز به نوبه خود وسیله ای در راه”عمل“قرار دهد.
ص: 408