====== مفاد كلى سوره مباركه حجر ======

اين سوره پيرامون استهزاء كفار به رسول خدا (صلى الله عليه و آله وسلم) سخن ميگويد كه نسبت جنون به آنجناب داده و قرآن كريم را هذيان ديوانگان خوانده بودند. پس در حقيقت در اين سوره رسول خدا (صلى الله عليه وآله وسلم) را تسلاى خاطر داده، و وى را به صبر و ثبات و گذشت از آنان سفارش مى كند و نفس شريفش را خوشحال و مردم را بشارت و انذار ميدهد.

و اين سوره به طورى كه از آياتش بر مى آيد در مكه نازل شده است. ولى صاحب مجمع البيان از حسن نقل كرده كه آيه و (لقد آتيناك سبعا من المثانى)(([[almizan:حجر:آيات_85_تا_99|سوره حجر آیه 87]])) را استثناء نموده و گفته كه اين آيه در مدينه نازل شده است. همچنين آيه (كما انزلنا على المقتسمين الذين جعلوا القرآن عضين)(([[almizan:حجر:آيات_85_تا_99|سوره حجر آیه 90]])) . ولى اشكال اين قول به زودى ذكر خواهد شد.

در اين سوره آيه (فاصدع بما توءمَر و اعرض عن المشركين...)(([[almizan:حجر:آيات_85_تا_99|سوره حجر آیات 94 و 95]])) قرار دارد كه با يك مساله تاريخى در باره شروع دعوت اسلامى قابل انطباق است، و آن مساله اين است كه رسول خدا (صلى الله عليه وآله و سلم) در اول بعثت، دعوت خود را علنى نكرد و تا مدت سه و يا چهار و يا پنج سال پنهانى دعوت مينمود، زيرا اوضاع آن قدر نامساعد بود كه اجازه چنين اقدامى نميداد، لذا در اين مدت آحادى از مردم را كه احتمال ميداد دعوتش را قبول كنند ملاقات ميكرد، و دعوت خود را پنهانى با آنان در ميان ميگذاشت تا آنكه خداى تعالى با آيه مذكور اجازه اش داد تا دعوتش را علنى كند.

و اين مطلب تاريخى را روايات وارده از طريق شيعه و سنى نيز تاييد مى كند كه رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم) در اول بعثت تا چند سال دعوت خود را براى عموم مردم علنى نكرد تا آنكه خداى تعالى آيه (فاصدع بما تؤ مر و اعرض عن المشركين انا كفيناك المستهزئين)(([[almizan:حجر:آيات_85_تا_99|سوره حجر آیات 94 و 95]])) را فرستاد. آن جناب به ميان مردم آمد و دعوت خود را عمومى و علنى كرد. بنا بر اين ميتوان گفت كه سوره مورد بحث مكى است و در ابتداى علنى شدن دعوت نازل شده است.

و از جمله آيات برجسته اى كه در اين سوره واقع شده و حقايق بسيار مهمى از معارف الهى را در بر دارد آيه (و ان من شىء الا عندنا خزائنه و ما ننزله الا بقدر معلوم)(([[almizan:حجر:آيات_16_تا_25|سوره حجر آیه 21]])) و آيه (انا نحن نزلنا الذكر و انا له لحافظون)(([[almizan:حجر:آيات_1_تا_9|سوره حجر آیه 9]])) است.

===== آیات =====

  -[[almizan:حجر:آيات_1_تا_9|آيات 1 تا 9]]\\
  -[[almizan:حجر:آيات_10_تا_15|آيات 10 تا 15]]\\
  -[[almizan:حجر:آيات_16_تا_25|آيات 16 تا 25]]\\
  -[[almizan:حجر:آيات_26_تا_48|آيات 26 تا 48]]\\
  -[[almizan:حجر:آيات_49_تا_84|آيات 49 تا 84]]\\
  -[[almizan:حجر:آيات_85_تا_99|آيات 85 تا 99]]\\